Z głębokim smutkiem żegnamy Stanisława Wyżykowskiego, wybitnego muzyka ludowego, skrzypka, instrumentalistę, śpiewaka, konstruktora instrumentów oraz strażnika muzycznych tradycji Podkarpacia.
Przez blisko sto lat swojego życia pozostawał wierny muzyce, rodzinnej tradycji i lokalnej kulturze. Był przez wiele lat związany przede wszystkim z Orkiestrą Dętą Krośnieńskich Hut Szkła, a także z kapelami ludowymi, w tym z legendarną Kapelą STACHY KHS Krosno, oraz wieloma innymi zespołami muzycznymi regionu. Jako konstruktor instrumentów z pasją odtwarzał dawne instrumenty ludowe. Dzięki jego pracy i ogromnej wiedzy do muzyki ludowej Podkarpacia powróciły lira korbowa i cymbały, a jego działalność na trwałe wpisała się w historię Haczowa, Krosna i całego regionu.
Zapamiętamy Go jako człowieka niezwykle pracowitego, skromnego, serdecznego i bez reszty oddanego muzyce. Pozostawił po sobie nie tylko bogaty dorobek artystyczny, ale także bezcenne wspomnienia, wiedzę i inspirację dla kolejnych pokoleń muzyków oraz miłośników kultury ludowej.
Cześć Jego pamięci.
.
Z takiej rodziny pochodzę…
Wspomnienie o Stanisławie Wyżykowskim (1927–2026)
Dwa dni temu odszedł Stanisław Wyżykowski, człowiek, dla którego muzyka nie była jedynie pasją ani zawodem. Była sposobem życia, rodzinnym dziedzictwem i obowiązkiem wobec tradycji. Przeżył 99 lat, pozostawiając po sobie nie tylko wspomnienia, lecz także niezwykłą historię polskiego muzykowania – od wiejskich wesel, przez orkiestry symfoniczne i dęte, aż po działalność w Kapeli Ludowej Krośnieńskich Hut Szkła.
„Z takiej rodziny pochodzę” – te słowa powtarzał z dumą, wspominając swój rodzinny Haczów. Muzyka była obecna w jego domu od pokoleń. Dziadek, ojciec i wujowie grali jeszcze przed I wojną światową, a rodzinny dom tętnił dźwiękami skrzypiec, kontrabasu, cymbałów i śpiewu. Obok muzyki rozwijało się tam także rzemiosło – stolarstwo, hafciarstwo i introligatorstwo. To właśnie z tych korzeni wyrósł przyszły muzyk.
Już jako kilkuletni chłopiec, nie umiejąc jeszcze czytać ani pisać, potajemnie zdejmował ze ściany ojcowskie skrzypce i uczył się melodii ze słuchu. Gdy ojciec odkrył jego talent, zamiast go zganić, powiedział tylko: „To graj.” Te dwa słowa otworzyły drogę, która trwała niemal całe życie.
Choć wychowywał się w rodzinie jedenaściorga rodzeństwa i od najmłodszych lat pomagał w warsztacie stolarskim, znajdował czas na naukę muzyki. Pierwszych podstaw zapisu nutowego uczył go Jan Rozenbajgier, a po wojnie rozpoczął naukę w szkole muzycznej w Krośnie. Grał na skrzypcach, śpiewał, później opanował również instrumenty dęte, w tym tubę, której nauczył się praktycznie sam, kierując się jedynie znajomością nut i niezwykłą pracowitością.
Po wojnie był członkiem orkiestry symfonicznej przy Zakładach Lniarskich w Krośnie. W 1947 roku występował podczas koncertów na warszawskim Mariensztacie, w czasie odbudowy stolicy. W kolejnych latach należał do wielu zespołów ludowych i weselnych, współtworzył renomę rodzinnego zespołu „Wyżykowczyki”, słynącego z pięknego śpiewu i wysokiego poziomu muzycznego.
Od 1965 roku związał się z Krośnieńskimi Hutami Szkła, gdzie grał w legendarnej Kapeli Ludowej STACHY oraz Orkiestrze Dętej. Występował podczas koncertów, uroczystości państwowych, kościelnych i patriotycznych, reprezentował region za granicą, między innymi w Niemczech. Był muzykiem wszechstronnym, cenionym za rzetelność, znajomość nut i gotowość do pomocy każdej orkiestrze, która potrzebowała dobrego instrumentalisty.
Przez całe życie kierował się prostą zasadą: nie wolno liczyć na to, że zagra za nas ktoś inny – trzeba samemu wykonać swoją część najlepiej, jak się potrafi. Tę odpowiedzialność i szacunek do muzyki przekazywał młodszym pokoleniom, ucząc ich nie tylko rytmu i melodii, ale także pokory wobec sztuki.
Odszedł świadek niemal całego stulecia, pamiętający przedwojenne muzykowanie, okupację, odbudowę Polski oraz czasy, gdy kultura ludowa była naturalną częścią codziennego życia. Pozostawił po sobie bezcenne wspomnienia i świadectwo świata, którego już nie ma…
